مطالعه استانداردهای روشنایی در بخشهای مختلف آسانسور
شاهد شهبازی – روشنایی مناسب یکی از مهمترین عوامل ایمنی، راحتی و دسترسی آسانسور است. نور کافی نه تنها سبب افزایش ایمنی مسافران میشود، بلکه تجربه استفاده از آسانسور را بهبود میبخشد و در شرایط اضطراری کمک شایانی به افراد میکند. به همین علت رعایت استاندارد روشنایی آسانسور، موضوعی ضروری و الزامی است.
استانداردهای بینالمللی و ملی، میزان روشنایی، نوع لامپ و نحوه توزیع نور در کابین، چاه، موتورخانه و راهروهای دسترسی را مشخص کردهاند.
روشنایی کابین آسانسور
پس از رعایت مقادیر توصیهشده برای شدت نور، انتخاب نوع مناسب چراغها و توزیع یکنواخت روشنایی، لازم است عملکرد سیستم روشنایی کابین نیز بهصورت دورهای بررسی شود تا در طول زمان کیفیت نور کاهش پیدا نکند. استفاده از تجهیزات کممصرف، باکیفیت و دارای طول عمر بالا، علاوه بر کاهش هزینههای نگهداری، تجربهای ایمن و راحت برای کاربران فراهم میکند.
رعایت استاندارد روشنایی آسانسور در این بخش، نهتنها به افزایش آسایش مسافران کمک میکند، بلکه نقش مهمی در ارتقای ایمنی، سهولت استفاده و انطباق آسانسور با الزامات فنی و استانداردهای روز دارد.
۱- اهمیت روشنایی کابین
- ایجاد حس امنیت برای مسافران
- امکان دید واضح شستیها، نشانگرها و اعداد طبقات
- افزایش راحتی و کاهش استرس افراد کمبینا و سالمندان
۲- میزان روشنایی استاندارد
- معمولاً بین ۱۰۰ تا ۲۰۰ لوکس در کف کابین برای مسافران
- روشنایی باید یکنواخت باشد و سایه یا نقاط تاریک ایجاد نشود
۳- نوع روشنایی
- نور LED یا فلورسنت با رنگ سفید ملایم توصیه میشود
- روشنایی اضطراری باید در صورت قطع برق فعال شود
۴- توزیع نور
- سقف کابین معمولاً محل نصب منابع روشنایی است
- نور باید بدون تابش مستقیم و خیرگی، محیط را روشن کند
روشنایی چاه آسانسور
علاوه بر تأمین حداقل شدت روشنایی، محل نصب چراغها و قابلیت دسترسی برای تعویض و سرویس آنها نیز اهمیت زیادی دارد. استفاده از منابع نوری بادوام و مقاوم در برابر شرایط محیطی، احتمال خرابی در زمان انجام عملیات نگهداری را کاهش داده و ایمنی تکنسینها را افزایش میدهد.
رعایت استاندارد روشنایی آسانسور در فضای چاه، امکان بازرسی دقیق تجهیزات، تشخیص سریع عیوب و انجام تعمیرات را فراهم میکند و در نهایت به افزایش ایمنی و قابلیت اطمینان کل سیستم آسانسور منجر میشود.
بیشتر بخوانید:
- راهنمای جامع روشنایی پله برقی: تحولی در طراحی معماری و تجربه کاربری
- لباس برقکاری؛ انتخابی حرفهای برای ایمنی، راحتی و عملکرد بهتر در محیط کار
۱- اهمیت
- بررسی و نگهداری آسانسور توسط تکنسینها نیازمند دید کافی است
- ایمنی تعمیرکاران هنگام سرویس و دسترسی به قطعات
۲- میزان روشنایی
حداقل ۵۰ لوکس در طول چاه، به ویژه نزدیک وزنه تعادل و مسیر کابین
نوع روشنایی
- چراغهای مقاوم در برابر رطوبت و لرزش
- چراغهایی با حفاظت IP مناسب برای محیط بسته و گرد و غبار
روشنایی موتورخانه
تأمین روشنایی مناسب در موتورخانه تنها به نصب چند چراغ محدود نمیشود، بلکه جانمایی صحیح منابع نوری، جلوگیری از ایجاد سایه روی تجهیزات و حفظ کیفیت روشنایی در طول زمان نیز اهمیت دارد. بازدیدهای دورهای و تعویض بهموقع چراغهای معیوب، دید کافی برای سرویس و تعمیر موتور، تابلو فرمان و سایر تجهیزات را تضمین میکند.
رعایت استاندارد روشنایی آسانسور در موتورخانه، علاوه بر افزایش ایمنی تکنسینها، احتمال بروز خطاهای انسانی در زمان تعمیرات را کاهش داده و به عملکرد مطمئنتر و پایدارتر سیستم آسانسور کمک میکند.
۱- اهمیت
- نگهداری موتور، تابلو فرمان و تجهیزات الکتریکی بدون نور کافی امکانپذیر نیست
- روشنایی مناسب سبب جلوگیری از حوادث و خطاهای انسانی میشود
۲- میزان روشنایی استاندارد
- حداقل ۲۰۰ لوکس روی میز کار و تابلو فرمان
- مسیرهای دسترسی حداقل ۱۰۰ لوکس
۳- ویژگیها
- نور سفید و یکنواخت برای دید دقیق رنگ کابلها و قطعات
- چراغهای مقاوم در برابر لرزش و دمای بالا
روشنایی راه روها و محل انتظار
روشنایی مناسب در راهروها و محل انتظار، نخستین عامل ایجاد حس امنیت و آرامش برای کاربران پیش از ورود به کابین آسانسور است. استفاده از چراغهایی با توزیع یکنواخت نور، حذف نقاط تاریک و تأمین روشنایی کافی در تمامی ساعات شبانهروز، احتمال بروز حوادثی مانند لغزش، برخورد یا اشتباه در تشخیص ورودی آسانسور را کاهش میدهد.
رعایت استاندارد روشنایی آسانسور در این بخش، علاوه بر بهبود تجربه کاربران، به افزایش ایمنی فضاهای مشترک ساختمان و دسترسی آسانتر افراد سالمند، کودکان و افراد دارای محدودیتهای بینایی کمک میکند.
۱- اهمیت
- تسهیل دسترسی مسافران به آسانسور
- افزایش ایمنی و جلوگیری از لغزش یا برخورد در محیط کم نور
۲- میزان روشنایی
- حداقل ۱۰۰ لوکس در مسیرهای منتهی به آسانسور
- نور یکنواخت و بدون سایههای شدید
استانداردهای بینالمللی و ملی
استاندارد روشنایی آسانسور در استانداردهای بین المللی و ملی به شرح زیر است:
- ISO 25745-2: مدیریت انرژی و روشنایی در آسانسورها
- EN 81-20/50: الزامات روشنایی کابین، چاه و موتورخانه
- ANSI/ASME A17.1: روشنایی و ایمنی آسانسور در آمریکا
- ISIRI 9171 و ISIRI 9260: استاندارد ملی ایران برای روشنایی و ایمنی آسانسورها
این استانداردها میزان روشنایی، رنگ نور، توزیع نور و الزامات نور اضطراری را مشخص میکنند.
نتیجهگیری
روشنایی مناسب در کابین، چاه، موتورخانه و راهروهای دسترسی نقش کلیدی در افزایش ایمنی، راحتی و دسترسی آسانسور دارد. رعایت استاندارد های روشنایی آسانسور سبب موارد زیر میشود:
- کاهش حوادث و خطاهای انسانی
- افزایش راحتی مسافران و تکنسینها
- بهبود تجربه استفاده از آسانسور
- مطابقت با مقررات ملی و بینالمللی
نور کافی و استاندارد، یکی از ارکان اساسی طراحی و نگهداری آسانسور است و باید در هر مرحله نصب و سرویس به آن توجه ویژه شود.
مطالب مرتبط
